|
|
narzędziaW innych językach
|
Układ Słoneczny
Układ Słoneczny – układ planetarny, w centrum którego znajduje się Słońce i ciała niebieskie związane jego grawitacją. Ciała te, to osiem planet i przynajmniej 166 ich księżyców, co najmniej cztery planety karłowate i ich cztery znane księżyce oraz miliardy małych ciał Układu Słonecznego, do których zalicza się planetoidy, obiekty pasa Kuipera, komety, meteoroidy i pył międzyplanetarny. Innymi słowy, zbadane regiony Układu Słonecznego zawierają licząc od Słońca: cztery planety skaliste, pas planetoid składający się z małych skalistych ciał, cztery zewnętrzne planety-olbrzymy oraz drugi pas - pas Kuipera, składający się z obiektów skalno-lodowych. Za pasem Kuipera znajduje się dysk rozproszony, dużo dalej heliopauza i w końcu hipotetyczny obłok Oorta. Licząc w kolejności od Słońca planety skaliste to: Zewnętrzne gazowe olbrzymy (inaczej planety jowiszowe) to: Cztery planety karłowate to:
Sześć z ośmiu planet i dwie z planet karłowatych mają swoje naturalne satelity, zwykle zwane "księżycami" podobnie jak ziemski Księżyc, a każda z planet zewnętrznych jest otoczona pierścieniami złożonymi z pyłu i innych małych cząstek . Wszystkie planety z wyjątkiem Ziemi noszą imiona bóstw z mitologii rzymskiej (wyjątek stanowi Uran, zawdzięczający nazwę greckiemu bóstwu Uranosowi). [edytuj] Terminologia
 Zobacz też: Definicja planety.Obiekty orbitujące wokół Słońca są podzielone na trzy grupy: planety, planety karłowate i małe ciała Układu Słonecznego. Astronomowie zwykle mierzą odległości w Układzie Słonecznym w jednostkach astronomicznych (skrót: j.a. lub AU). Jedna jednostka astronomiczna to średnia odległość pomiędzy Ziemią a Słońcem czyli około 149,598,000 km. Pluton jest odległy o około 38 j.a. od Słońca, podczas gdy Jowisz krąży po orbicie odległej o około 5,2 j.a. od Słońca. Jeden rok świetlny, najlepiej znana jednostka odległości międzygwiazdowych to około 63,240 j.a. Odległość ciała niebieskiego od Słońca waha się w przeciągu roku. Maksymalne zbliżenie do Słońca nazywane jest peryhelium, a największe oddalenie nazywane jest aphelium. Nieformalnie, Układ Słoneczny jest czasami dzielony na oddzielne strefy. Wewnętrzny Układ Słoneczny zawiera cztery planety skaliste i główny pas planetoid. Czasami definiuje się zewnętrzny Układ Słoneczny jako obejmujący wszystko poza pasem planetoid.[1] Od czasu odkrycia pasa Kuipera, niektórzy używają tego określenia dla obszaru poza orbitą Neptuna, i wtedy gazowe olbrzymy stanowią "strefę środkową".[2] [edytuj] Struktura
Centrum Układu Słonecznego stanowi Słońce, gwiazda ciągu głównego typu widmowego G2, która zawiera 99.86% znanej masy układu i dominuje w nim grawitacyjnie.[3] Jowisz i Saturn, dwa największe ciała orbitujące wokół Słońca, stanowią więcej niż 90% pozostałej masy układu. [4] [5] [6] [7] 
Większość orbit dużych ciał krążących wokół Słońca ułożonych jest blisko płaszczyzny orbity ziemskiej, zwanej ekliptyką. Orbity planet leżą blisko ekliptyki, podczas gdy orbity komet i obiektów Pasa Kuipera są zwykle położone pod większym kątem. Wszystkie planety i większość innych ciał, okrążają Słońce zgodnie z kierunkiem jego własnej rotacji (przeciwnej do wskazówek zegara, patrząc z góry na biegun północny Słońca). Istnieją też wyjątki, takie jak Kometa Halleya. Orbitalny ruch ciał niebieskich obiegających Słońce opisał Jan Kepler, formułując prawa ruchu planet. Według I prawa Keplera, każde ciało krąży (w przybliżeniu) po elipsie, a Słońce leży w jednym z ognisk elipsy. Im bliżej Słońca znajduje się ciało, tym szybciej się porusza. Orbity planet są zbliżone do okręgu, jednak wiele komet, planetoid i obiektów Pasa Kuipera krąży po silnie wydłużonych orbitach eliptycznych. Ze względu na ogromne różnice (i stosunki) odległości, wiele wizualizacji Układu Słonecznego ukazuje orbity planet w podobnych do siebie odległościach. W rzeczywistości, z kilkoma wyjątkami, im dalej planeta lub pas planetoid znajduje się od Słońca, tym bardziej rośnie odległość pomiędzy jego orbitą, a orbitą poprzedniego ciała. Na przykład Wenus znajduje się średnio o 0,33 j.a. dalej niż Merkury, podczas gdy Saturn znajduje się o 4,3 j.a. dalej od Jowisza, a Neptun krąży o 10,5 j.a. dalej od Urana. Podejmowano próby, aby określić związek pomiędzy tymi odległościami (patrz: Reguła Titiusa-Bodego), jednak żadna tego typu teoria nie znalazła wytłumaczenia i nie została zaakceptowana. [edytuj] Słońce Zobacz więcej w osobnym artykule: Słońce.
Duża masa daje Słońcu wewnętrzną gęstość wystarczająco dużą by utrzymać reakcję termojądrową, która uwalnia ogromne ilości energii, głównie wypromieniowywanej w przestrzeń jako promieniowanie elektromagnetyczne, w tym światło widzialne. 
Słońce jest klasyfikowane jako umiarkowanie duży żółty karzeł, jednak ta nazwa jest myląca ponieważ, w porównaniu do innych gwiazd w Galaktyce, Słońce jest raczej duże i jasne. Gwiazdy porządkuje się według diagramu Hertzsprunga-Russella, na którym zaznaczono jasność gwiazd i temperaturę ich powierzchni. Generalnie, gorętsze gwiazdy są jaśniejsze. Gwiazdy układające się według tego wzoru są nazywane gwiazdami ciągu głównego; Słońce leży właśnie po środku tego grafu. Gwiazdy jaśniejsze i gorętsze od Słońca występują rzadko. Gwiazdy ciemniejsze i chłodniejsze są powszechne.[8] Według współczesnej wiedzy pozycja Słońca w ciągu głównym określa go jako gwiazdę w "sile wieku". Nie wyczerpało jeszcze swojego zapasu wodoru niezbędnego dla reakcji termojądrowej. Słońce staje się coraz jaśniejsze. We wcześniejszych etapach swojego życia było w 75 procentach tak jasne jak obecnie.[9] Obliczenia dotyczące stosunku wodoru i helu wskazują, że znajduje się ono mniej więcej w połowie swojego życia. W końcu opuści ono swój ciąg główny i stanie się większe, jaśniejsze, chłodniejsze i czerwieńsze, stając się czerwonym olbrzymem za około pięć miliardów lat.[10] Wówczas jego jasność będzie kilka tysięcy razy taka jak obecnie. Słońce jest gwiazdą I populacji; narodziło się w późniejszych etapach ewolucji Wszechświata. Zawiera więcej pierwiastków cięższych niż wodór i hel czyli tzw "metali" (mówiąc w żargonie astronomicznym) niż starsze gwiazdy II populacji.[11] Pierwiastki cięższe niż wodór i hel powstają tylko w jądrach gwiazd a pierwiastki ciężkie, tylko podczas eksplozji gwiazd. Pierwsze pokolenie gwiazd musiało umrzeć w eksplozji by wszechświat był wzbogacony o te atomy. Najstarsze gwiazdy zawierają niewiele metali, podczas gdy gwiazdy powstałe później zawierają ich więcej. Ta właśnie wysoka zawartość metali jest jak się wydaje decydująca dla faktu, że Słońce wytworzyło układ planetarny, gdyż planety formują się z dysków zawierających pył kosmiczny.[12] [edytuj] Powstanie
Zobacz więcej w osobnym artykule: Powstanie Układu Słonecznego.Wedle obecnego stanu wiedzy nasz Układ Słoneczny powstał ok. 4,6 miliarda lat temu z zagęszczenia obłoku molekularnego. Owa stosunkowo rzadka chmura gazu (przede wszystkim wodoru i helu) zapadła się grawitacyjnie – prawdopodobnie pod wpływem jakiegoś zaburzenia zewnętrznego, związanego na przykład z niedalekim wybuchem supernowej. Kurczeniu się obłoku odpowiadało zwiększanie się gęstości, szczególne w centrum, oraz formowanie się wirującego coraz szybciej dysku protoplanetarnego. Centralny obiekt - protogwiazda - w końcu przekształcił się w Słońce, a w otaczającym je dysku poszczególne ciała niebieskie: przede wszystkim planety, ale także i pozostałe składniki Układu Słonecznego. [edytuj] Większe ciała niebieskie
Planety skaliste krążą blisko Słońca, mają niewielkie rozmiary i stosunkowo wysoką gęstość. Prędkość obrotu wokół własnej osi jest mała, mają niewiele satelitów. Planety gazowe położone dalej od Słońca są dużo większe, mają małą gęstość, a prędkość obrotu wokół własnej osi jest większa. Każda z nich posiada wiele satelitów. [edytuj] Nowa definicja planety[edytuj] Planeta
Zobacz więcej w osobnym artykule: Planeta#21f0ffcja planety.Jest to ciało niebieskie, które znajduje się na orbicie wokół Słońca, ma wystarczającą masę aby własną grawitacją pokonać siły ciała stałego tak, aby wytworzyć kształt odpowiadający równowadze hydrostatycznej (prawie okrągły) i wyczyścić przestrzeń w pobliżu swojej orbity, oraz nie jest satelitą. [edytuj] Planeta karłowata Zobacz więcej w osobnym artykule: Planeta karłowata.Jest to ciało niebieskie, które znajduje się na orbicie wokół Słońca, ma wystarczającą masę aby własną grawitacją pokonać siły ciała stałego tak, aby wytworzyć kształt odpowiadający równowadze hydrostatycznej (prawie okrągły), nie wyczyściło przestrzeni w pobliżu swojej orbity, oraz nie jest satelitą. Wszystkie pozostałe obiekty okrążające Słońce, oprócz satelitów, powinny być określane wspólnie jako "małe ciała Układu Słonecznego" [edytuj] Planety wewnętrzne (skaliste) Zobacz więcej w osobnych artykułach: Planeta skalista, Planeta wewnętrzna.Cztery wewnętrzne planety Układu Słonecznego są planetami skalistymi, mają dużą gęstość, są zbudowane ze skał, posiadają najwyżej kilka księżyców lub nie mają ich w ogóle i nie posiadają pierścieni. Składają się w znacznej części z minerałów o wysokiej temperaturze topnienia, takich jak krzemiany, które tworzą ich skorupę oraz płaszcz, oraz metali takich jak żelazo i nikiel, które tworzą ich jądra. Trzy z czterech planet wewnętrznych (Wenus, Ziemia i Mars) mają atmosferę. Na ich powierzchni występują kratery uderzeniowe oraz tektoniczne cechy ukształtowania powierzchni takie jak rowy tektoniczne i wulkany.
[edytuj] Pas planetoid Zobacz więcej w osobnym artykule: Pas planetoid.
Planetoidy to w większości małe ciała Układu Słonecznego, składające się głównie ze skalistych i metalicznych minerałów. Główny pas planetoid zajmuje orbitę pomiędzy Marsem a Jowiszem, w obszarze pomiędzy 2,3 i 3,3 j.a. od Słońca. Uważa się, że jest to pozostałość po procesie formacji Układu Słonecznego, tzn. że jest to materia, która nie zdołała się połączyć w większy obiekt z powodu oddziaływania grawitacyjnego Jowisza. Rozmiar planetoid wynosi od setek kilometrów do rozmiarów mikroskopijnych. Wszystkie planetoidy z wyjątkiem Ceres, są klasyfikowane jako małe ciała Układu Słonecznego, jednak niektóre, takie jak Vesta i Hygieia być może zostaną uznane za planety karłowate, jeśli okaże się że osiągnęły równowagę hydrostatyczną (czyli że potrafią pod wpływem własnej grawitacji osiągnąć kształt zbliżony do kulistego). Pas planetoid zawiera dziesiątki tysięcy, być może miliony obiektów mających ponad 1 km średnicy,[22] jednak jego łączna masa zapewne nie przekracza jednej tysięcznej masy Ziemi.[7] Pas planetoid nie jest zbyt gęsty; sondy kosmiczne zwykle przechodzą przez niego bez kolizji. Planetoidy o średnicach pomiędzy 10 and 10-4 m nazywa się meteoroidami.[23] Niektóre spośród planetoid posiadają własne satelity. Nazywa się je zwykle księżycami planetoid, a jeśli oba ciała są zbliżonych rozmiarów, to uznaje się je za planetoidę podwójną.
Zobacz więcej w osobnym artykule: Rodziny planetoid.
[edytuj] Planety zewnętrzne Zobacz więcej w osobnych artykułach: Gazowy olbrzym, Planeta zewnętrzna.
Cztery planety zewnętrzne są gazowymi obrzymami (zwanymi też "planetami jowiszowymi"), razem stanowią 99% znanej masy orbitującej wokół Słońca. Jowisz i Saturn składają się w większości z wodoru i helu, zaś Uran i Neptun - z zamarzniętej wody, zamarzniętego amoniaku i metanu. Niektórzy astronomowie uważają, że Uran i Neptun należą do własnej oddzielnej kategorii, "lodowych olbrzymów".[25] Wszystkie cztery planety gazowe posiadają pierścienie, jednak jedynie pierścienie Saturna są łatwo widzialne z Ziemi. Termin planety zewnętrzne nie powinien być mylony z pojęciem planety górne, który oznacza planety znajdujące się w większej odległości od Słońca niż Ziemia (planety gazowe i Mars).
[edytuj] Obszar obiektów transneptunowych Zobacz więcej w osobnym artykule: Obiekt transneptunowy.
Obszar Układu Słonecznego poza orbitą Neptuna jest wciąż mało zbadany. Dotychczasowe badania wskazują, że znajduje się tam znaczna ilość z małych obiektów (największy znany ma średnicę pięciokrotnie mniejszą niż Ziemia i masę dużo mniejszą niż Księżyc), zbudowanych głównie ze skał i lodu. Obszar ten czasami zwany jest "zewnętrznym układem słonecznym", jednak wg. innych termin ten odnosi się do obszaru poza pasem planetoid. [edytuj] Pas Kuipera Zobacz więcej w osobnym artykule: Pas Kuipera.Zasadnicza część pasa Kuipera to ogromny pierścień planetoid, zbudowanych głównie z lodu. Rozciąga się w odległościach 30-50 j.a. od Słońca. Składa się głównie z małych ciał Układu Słonecznego, lecz wiele z największych jego obiektów, takich jak Quaoar, Varuna, (136108) 2003 EL61, i Orcus, może zostać uznanych za planety karłowate. Znamy ich obecnie około tysiąca, z tego ponad 20 o średnicy rzędu 1000 km. Ocenia się że w pasie istnieje ponad 100 tys. obiektów o średnicy przekraczającej 50 km, ale ich łączna masa stanowi najwyżej dziesiątą część masy Ziemi.[6] Orbity większości obiektów są nachylone do ekliptyki. Wiele obiektów posiada satelity, niektóre są planetoidami podwójnymi. 
Obiekty Pasa Kuipera można z grubsza podzielić na te "klasyczne" i te będące w rezonansie orbitalnym z Neptunem, czyli takie których okres obiegu związany jest z okresem obiegu planety. Rezonans 2:3 oznacza, że ciało okrąża Słońce dwukrotnie w przeciągu trzech okrążeń Słońca przez Neptuna. Ten rodzaj rezonansu dotyczy już obiektów przecinających orbitę samego Neptuna, np. Plutona. Od nazwy tej planety karłowatej, obiekty będące w takim rezonansie nazywa się plutonkami (plutino).[31] Część "klasyczna" pasa zawiera obiekty nie będące w rezonansie z Neptunem i rozciąga się z grubsza od 39.4 j.a. do 47.7 j.a.[32] Noszą nazwę cubewano, wziętą od pierwszego odkrytego obiektu tego typu, (15760) 1992 QB1.[33]
[edytuj] Dysk rozproszony Zobacz więcej w osobnym artykule: Dysk rozproszony.
Dysk rozproszony zachodzi na pas Kuipera, lecz rozciąga się dużo dalej na zewnątrz. Uważa się, że ten obszar jest źródłem większości komet krótkookresowych. Prawdopodobnie obiekty dysku rozproszonego zostały wyrzucone na orbity erratyczne (nieregularne) przez oddziaływanie grawitacyjne Neptuna, który w okresie formowania się Układu Słonecznego poruszał się po bardziej oddalonej orbicie (patrz: migracja planetarna). Większość obiektów dysku rozproszonego (SDO - scattered disc objects) ma peryhelia w pasie Kuipera, lecz aphelia rozciągają się aż do 150 j.a. od Słońca. Orbity SDO są również silnie nachylone do płaszczyzny ekliptyki, a często są prawie prostopadłe do niej. Niektórzy astronomowie uważają dysk rozproszony za część pasa Kuipera i używają pojęcia "rozproszone obiekty pasa Kuipera."[34]
[edytuj] Obłok Oorta Zobacz więcej w osobnym artykule: Obłok Oorta.
Hipotetyczny obłok Oorta to bardzo liczna grupa obiektów (od miliarda do biliona), zbudowanych głównie z lodu, tworzących w wewnętrznej części spłaszczoną, a dalej sferyczną otoczkę Układu Słonecznego. Rozciąga się on od 300 do 50 000 j.a. (prawie rok świetlny) od Słońca, a być może nawet dwukrotnie dalej.[36] Przypuszczalnie składa się z planetozymali wyrzuconych z wewnętrznych obszarów Układu, wskutek grawitacyjnych oddziaływań dużych planet w początkowych fazach jego formowania. Struktura obłoku podlega wpływom innych gwiazd, ich bliskie przejścia, które zdarzały się w przeszłości i będą zdarzać w przyszłości, mogą wytrącać z niego komety w kierunku planet.[37][38]
[edytuj] Mniejsze ciała Układu SłonecznegoOprócz planetoid pasa głównego i pasa Kuipera, w Układzie Słonecznym istnieje wiele grup (rodzin) planetoid poruszających się po innych orbitach.
[edytuj] Komety Zobacz więcej w osobnym artykule: Kometa.
Komety są to małe ciała Układu Słonecznego, zazwyczaj o średnicy zaledwie kilku kilometrów, złożone w większości z lodu. Ich orbity są silnie ekscentryczne; zwykle peryhelium znajduje się w okolicach orbit planet wewnętrznych, natomiast aphelium znajduje się daleko za orbitą Plutona. Kiedy kometa zbliża się do Słońca, jej lodowa powierzchnia zaczyna sublimować, tworząc komę - długi warkocz gazu i pyłu często możliwy do zaobserwowania gołym okiem z Ziemi. Wiele grup komet, takich jak np. grupa Kreutza, pochodzi z rozpadu pierwotnej komety.[41] Niektóre komety, poruszające się po oritach hiperbolicznych, mogą pochodzić spoza Układu Słonecznego, ale dokładne określenie ich orbit jest trudne.[42] Stare, nieaktywne komety, których lodowe części już wyparowały pod wpływem ogrzewania przez Słońce, zaliczane są do planetoid[43] Komety krótkookresowe poruszają się po orbitach, których trwałość nie przekracza dwustu lat. Orbity komet długookresowych utrzymują się przez tysiące lat. Komety długookresowe, takie jak kometa Hale'a-Boppa, prawdopodobnie pochodzą z obłoku Oorta. Powstają one zapewne w wyniku zbliżenia się dwóch ciał w pasie Kuipera lub obłoku Oorta, które mogą zostać wytrącone ze swoich orbit i skierowane ku wewnętrznej części Układu Słonecznego, gdzie są obserwowane jako komety, albo też zostać wyrzucone w przestrzeń międzygwiezdną. Komety i planetoidy mogą zderzać się z planetami, dlatego stanowią potencjalne zagrożenie dla życia na Ziemi. Ostatnie zderzenie komety z planetą zaobserwowano 16 czerwca 1994 roku, kiedy kometa Shoemaker-Levy 9 zderzyła się z Jowiszem. Na Ziemi znajduje się szereg kraterów uderzeniowych, które są śladami upadku komet lub planetoid. [edytuj] Heliosfera Zobacz więcej w osobnym artykule: Heliosfera.Przestrzeń Układu Słonecznego wypełniona jest strumieniem cząstek wyrzucanych przez Słońce nazywanych wiatrem słonecznym. Obszar, w którym ciśnienie wiatru słonecznego przewyższa ciśnienie materii międzygwiazdowej, nazywa się heliosferą. Na ruch cząstek wyrzuconych przez Słońce wpływa jego pole magnetyczne, które przeważa nad galaktycznym polem magnetycznym. Heliosfera dzieli się na dwa oddzielne obszary. Wiatr słoneczny wieje z naddźwiękową prędkością aż do odległości 95 j.a. (trzy dystanse Plutona). Granica tego obszaru to szok końcowy, w którym cząstki wiatru słonecznego są spowolnione do prędkości poddźwiękowych, napotykając przeciwne wiatry ośrodka międzygwiazdowego (galaktycznego). Według danych z Voyagera 1 szok końcowy znajduje się w odległości 85 j.a. od Słońca, z kolei Voyager 2 przesłał dane, według których granica ta znajduje się już w odległości 76 j.a. Prawdopodobnie wynika to z nieregularnego kształtu tej struktury. [edytuj] Płaszcz Układu Słonecznego Zobacz więcej w osobnym artykule: Płaszcz Układu Słonecznego.
Poza szokiem końcowym, w obszarze zwanym płaszczem Układu Słonecznego (heliosheath), wiatr słoneczny porusza się z prędkością poddźwiękową, w związku z czym zagęszcza się i tworzą się w nim turbulencje. Płaszcz jest rozciągnięty przez wiatry międzygwiazdowe w kształt przypominający ogon komety; rozciąga się na 40 j.a. w kierunku ruchu Układu Słonecznego i wielokrotnie dalej w przeciwną stronę. Obszar graniczny płaszcza nazywa się heliopauzą, gdzie wiatr słoneczny zupełnie zatrzymuje się i zaczyna się przestrzeń międzygwiazdowa.[44] [edytuj] HeliopauzaMiejsce gdzie Układ Słoneczny się kończy, a zaczyna się przestrzeń międzygwiazdowa nie jest precyzyjnie określone, gdyż jego granice są kształtowane przez dwa różne zjawiska: wiatr słoneczny i grawitację Słońca. Prawdopodobnie wiatr słoneczny ustępuje przed ośrodkiem międzygwiazdowym z grubsza na dystansie czterech odległości Plutona od Słońca. Jednakże strefa Roche'a, obszar gdzie grawitacja Słońca dominuje, kończy się w przybliżeniu w połowie drogi do najbliższych gwiazd, czyli tysiąc razy dalej. 
Obwiednia zewnętrznej krawędzi heliosfery jest prawdopodobnie kształtowana przez oddziaływanie z ośrodkiem międzygwiazdowym, według praw mechaniki płynów,[46] jak również przez słoneczne pola magnetyczne, przy czym część północna jest rozleglejsza, rozciągając się o 9 j.a. (ok. 900 milionów mil) dalej niż część południowa. Jedna z hipotez postuluje istnienie strefy, w której na granicy heliopauzy dochodzi do formowania się ściany gorącego wodoru z materii międzygwiazdowej. Żaden statek kosmiczny (sonda) nie przeszedł jeszcze przez heliopauzę, więc nie można wiedzieć na pewno jakie warunki panują w lokalnej przestrzeni międzygwiazdowej. Sondy Voyager NASA mają przejść przez heliopauzę w przyszłej dekadzie i przesłać cenne dane na temat poziomów promieniowania i wiatru słonecznego.[47] Niewiele wiadomo o tym, na ile heliosfera chroni Układ Słoneczny przed promieniowaniem kosmicznym. W 2008 roku NASA planuje misję Interstellar Boundary Explorer (IBEX) mającą na celu uzyskanie obrazu heliosfery przy pomocy obrazowana energetycznych neutralnych atomów (ENA).[48][49] [edytuj] Fala uderzeniowa Układu SłonecznegoZa heliopauzą, w odległości ok. 230 j.a., leży tzw. łukowa fala uderzeniowa (bow shock), plazma wzbudzana przez Słońce podczas drogi przez ośrodek międzygwiazdowy Galaktyki.[50] [edytuj] Ośrodek międzyplanetarny Zobacz więcej w osobnym artykule: Ośrodek międzyplanetarny.
Oprócz światła, Słońce wyrzuca strumień naładowanych cząstek, głównie protonów i elektronów, znany jako wiatr słoneczny. Cząstki te są wyrzucane z prędkością około 1,5 miliona km/h,[51] strumień ten jest hamowany przez pole magnetyczne Słońca i wiatry ośrodka międzygwiezdnego (galaktyczne) w dużej odległości od gwiazdy; ocenia się że wiatr słoneczny sięga do odległości co najmniej 100 j.a. Aktywność słoneczna wpływa na intensywność wiatru słonecznego, poprzez burze magnetyczne oraz koronalne wyrzuty masy, tworząc rodzaj kosmicznej pogody.[52] 
Pole magnetyczne Ziemi chroni jej atmosferę przed wiatrem słonecznym. Wenus i Mars nie mają pól magnetycznych, dlatego wiatr słoneczny powoduje, że ich atmosfery są powoli wywiewane w przestrzeń.[53] Interakcja wiatru słonecznego z polem magnetycznym tworzy zorze polarne obserwowane w pobliżu biegunów Ziemi, a także planet-olbrzymów. Przez Układ Słoneczny przechodzi także promieniowanie kosmiczne pochodzące spoza układu. Wiatr słoneczny w obrąbie heliosfery (zwłaszcza w gęstszym płaszczu) i planetarne pola magnetyczne częściowo chronią przed nim Układ Słoneczny, choć nie wiadomo, w jakim stopniu. Nie jest także znany wpływ zmian pola magnetycznego Słońca na gęstość promieniowania kosmicznego w ośrodku międzyplanetarnym.[54] Ośrodek międzyplanetarny jest miejscem występowania co najmniej dwóch dyskowatych obszarów pyłu kosmicznego. Pierwszy, zodiakalny obłok pyłu, leży w wewnętrznej części Układu Słonecznego i powoduje powstawanie światła zodiakalnego. Prawdopodobnie tworzą go kolizje w pasie planetoid.[55] Drugi rozciąga się w obszarze od około 10 j.a. do ok 40 j.a., a powstał prawdopodobnie wskutek podobnych kolizji w pasie Kuipera.[56][57] [edytuj] Niezbadane obszary Układu Słonecznego Zobacz więcej w osobnym artykule: Hipotetyczne planety.Znaczna część naszego Układu Słonecznego pozostaje wciąż nieznana. Według szacunków pole grawitacyjne Słońca dominuje nad siłami grawitacyjnymi sąsiednich gwiazd w zasięgu około dwóch lat świetlnych, zaś zewnętrzna część obłoku Oorta rozciąga się do około 50 000 j.a. Oprócz pojedynczych odkryć, takich jak odnalezienie w 2003 roku planetoidy Sedny, obszar pomiędzy pasem Kuipera i obłokiem Oorta o promieniu dziesiątek tysięcy j.a. jest wciąż praktycznie nieopisany. Pas Kuipera urywa się nagle w odległości ok. 50 j.a. od Słońca, granica ta znana jest jako "klif Kuipera". Przyczyna tego zjawiska nie jest znana, ale takie granice tworzą się zwykle na skutek oddziaływania grawitacyjnego masywnych ciał - istnieje możliwość, że powoduje je nie zaobserwowana dotąd planeta. Pomimo wielu niepowodzeń, trwają również badania obszaru pomiędzy Merkurym a Słońcem. Jeżeli istnieją tam jakieś planetoidy, to najprawdopodobniej mają rozmiary nie większe niż 60 km.[58] [edytuj] Najbliższe sąsiedztwo
Bezpośrednie sąsiedztwo Układu Słonecznego stanowi Lokalny Obłok Międzygwiazdowy (ang. Local Fluff) - gęsty obłok, część bardziej rozsianego obłoku zwanego Bąblem Lokalnym (ang. Local Bubble) w ośrodku międzygwiazdowym. Ma on kształt klepsydry, a jego średnica to około 300 lat świetlnych. Obłok wypełnia plazma o wysokiej temperaturze, co sugeruje, że jest pozostałością po kilku supernowych.[59] Apeks Słońca (punkt, w kierunku którego Słońce porusza się w przestrzeni międzygwiezdnej) leży w gwiazdozbiorze Herkulesa, w pobliżu obecnego położenia jasnej gwiazdy Wega.[60] [edytuj] Sąsiedztwo gwiezdne Zobacz więcej w osobnym artykule: Gwiazdy położone najbliżej Ziemi.W odległości do 10 lat świetlnych (95 bilionów km) od Sł | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
