Portoryko
Portoryko (hiszp. Puerto Rico to znaczy bogaty port) – państwo stowarzyszone z USA, leżące na wyspie w Ameryce Środkowej, nad Oceanem Atlantyckim i Morzem Karaibskim.
Wyspa odkryta przez Krzysztofa Kolumba w 1493 stała się częścią zamorskiego imperium Hiszpanii na następne 405 lat.
28 lipca 1898 podczas wojny amerykańsko-hiszpańskiej na wyspie wylądowały siły amerykańskie. Hiszpania przegrała wojnę i była zmuszona oddać Amerykanom Portoryko (traktat paryski podpisany w 1898).
W 1917 amerykański Kongres dał wszystkim mieszkańcom Portoryko obywatelstwo amerykańskie. W 1948 Portoryko otrzymało prawo do wybierania gubernatora w demokratycznych wyborach. 25 lipca 1952 przyjęto konstytucję, która precyzuje stosunki ze Stanami Zjednoczonymi.
[edytuj] Ustrój polityczny
Portoryko pozostaje pod zwierzchnictwem USA, ale ma duży zakres autonomii. Mieszkańcy Portoryko, pomimo że są obywatelami USA, nie głosują w wyborach do Kongresu i w wyborach prezydenckich, chociaż biorą udział w prawyborach prezydenckich. Nie płacą też federalnych podatków od dochodów wytworzonych na wyspie. Posiadają paszport USA jak i prawo do swobodnego osiedlania się na terytorium Stanów a ci którzy z tego prawa skorzystają automatycznie nabierają prawa do głosowania w wyborach prezydenckich, stanowych i lokalnych.
Przyszłość polityczna wyspy jest jeszcze otwarta, gdyż obecna sytuacja jest dalej do pewnego stopnia prowizoryczna. Niektórzy mieszkańcy wyspy domagają się pełnej niepodległości, inni z kolei chcą pełnej integracji ze Stanami Zjednoczonymi i przekształcenia wyspy w kolejny amerykański stan.
[edytuj] Gospodarka
PKB na jednego mieszkańca Portoryko w 2003 roku wynosiło 17 069 $. A struktura PKB kształtowała się następująco: -Rolnictwo: 1% -Przemysł: 45% -Usługi: 54% Eksportuje się głównie: farmaceutyki, żywność, sprzęt elektroniczny.
[edytuj] Demografia
Dane można znaleźć w CIA Factbook.
|
