|
narzędzia |
Leszek Balcerowicz
Leszek Balcerowicz (ur. 19 stycznia 1947 w Lipnie) – polski ekonomista (doktor habilitowany nauk ekonomicznych) i polityk, kawaler Orderu Orła Białego, przedstawiciel szkoły ekonomicznej zwanej monetaryzmem, wicepremier i minister finansów w trzech rządach, były prezes NBP, poseł na Sejm III kadencji, były przewodniczący Unii Wolności. Znany przede wszystkim jako osoba, pod której przewodnictwem dokonała się ekonomiczna transformacja Polski z kraju o socjalistycznej gospodarce planowej do kraju o gospodarce rynkowej w stylu zachodnim. Żonaty z Ewą Balcerowicz. Ma trójkę dzieci: Macieja (ur. 1972), Wojciecha (ur. 1980) i Annę (ur. 1984).
[edytuj] Wykształcenie i kariera akademickaW młodości związany z Toruniem, gdzie kończył szkoły. Trenował lekkoatletykę – biegi średniodystansowe. W 1970 otrzymał z wyróżnieniem dyplom magisterski w Szkole Głównej Planowania i Statystyki (od 1990 Szkoła Główna Handlowa) na Wydziale Handlu Zagranicznego. W 1974 uzyskał tytuł MBA na Saint John's University w Nowym Jorku. W 1975 obronił pracę doktorską w SGPiS i został na tej uczelni zatrudniony jako adiunkt. W latach 1978-1980 pracował w Instytucie Podstawowych Problemów Marksizmu-Leninizmu przy KC PZPR. W latach 80. odbył kilka stażów naukowych, m.in. na University of Sussex (Anglia) i Uniwersytecie w Marburgu. Habilitował się na SGPiS w 1990, przedstawiając pracę pt. Systemy gospodarcze. Elementy analizy porównawczej. W 1992 objął stanowisko profesora nadzwyczajnego SGH i kierował katedrą Międzynarodowych Studiów Porównawczych. Jego dorobek naukowy to kilkadziesiąt publikacji w czasopismach naukowych oraz kilkanaście książek. [edytuj] Działalność politycznaBył członkiem PZPR od 1969. Pod koniec lat 70. wchodził w skład zespołu doradców-ekonomistów przy premierze PRL, który opracował raport o stanie państwa przewidujący szybki upadek polityki ekonomicznej Edwarda Gierka. Po powstaniu "Solidarności" był członkiem rady ekspertów ekonomicznych związku, w ramach której opracował projekt łagodnego przejścia z gospodarki planowej do gospodarki pół-wolnorynkowej opartej na samorządach pracowniczych. Po wprowadzeniu w 1981 stanu wojennego wystąpił z PZPR, jako osoba związana z kierownictwem "Solidarności" został na krótko internowany, jednak po kilku miesiącach wypuszczony, razem z pierwszą falą zwolnień z internowania. W okresie od 12 września 1989 do 14 grudnia 1990 zajmował stanowiska wicepremiera i ministra finansów w pierwszym niekomunistycznym rządzie Tadeusza Mazowieckiego. Te same funkcje pełnił także w gabinecie Jana Krzysztofa Bieleckiego (w okresie 12 stycznia 1991 – 5 grudnia 1991). Jako minister finansów był praktycznie główną osobą odpowiedzialną za przeprowadzenie transformacji Polski z gospodarki planowo-socjalistycznej do społecznej gospodarki rynkowej. Plan zmian (określany następnie jako "Plan Balcerowicza"), przygotowany pod wpływem doktryny Jeffreya Sachsa (profesora Uniwersytetu Harvarda) umożliwił rozpoczęcie szybkiego programu reform. W przeciągu półtora roku doprowadzono do zdławienia hiperinflacji z poziomu 685,8% (1990) do 60% rocznie, urealniono kurs walutowy złotego, wprowadzono jej wewnętrzną wymienialność, przeprowadzono reformę bankowości, zrównoważono detaliczny rynek wewnętrzny, rozpoczęto reformy podatkowe i ubezpieczeniowe, które były później kontynuowane przez kolejnych ministrów. Taki sposób przeprowadzenia transformacji był później naśladowany z różnym skutkiem w innych państwach byłego bloku wschodniego. Pod koniec urzędowania w grudniu 1991 podpisał m.in. Układ Stowarzyszeniowy RP z EWG. "Plan Balcerowicza" stanowiący przede wszystkim narzędzie antyinflacyjne bywał utożsamiany z całością transformacji ustrojowej. Krytycznie koszty społeczne i osiągnięcia tych reform oceniał m.in. późniejszy minister finansów Grzegorz Kołodko. Sam Leszek Balcerowicz był też uznawany za źródło problemów, które wiązały się z transformacją, co doprowadziło do powstania sloganu "Balcerowicz musi odejść". W 1995 powrócił do działalności politycznej, obejmując w kwietniu tego roku stanowisko przewodniczącego Unii Wolności. W wyborach parlamentarnych we wrześniu 1997 z listy tej partii zdobył mandat posła na Sejm III kadencji, uzyskując najlepszy indywidualny wynik w okręgu katowickim (ponad 91 tys. głosów). W rządzie Jerzego Buzka po raz trzeci objął stanowiska wicepremiera i ministra finansów, zajmując je w okresie od 31 października 1997 do 8 czerwca 2000, tj. do rozpadu koalicji AWS-UW. [edytuj] Działalność pozapolitycznaW latach 1992-2000 przewodniczył radzie i radzie naukowej Fundacji Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych CASE. Jesienią 2000 zrezygnował z kandydowania na kolejną kadencję przewodniczącego Unii Wolności. 22 grudnia 2000 został wybrany przez Sejm stosunkiem głosów 226:214 prezesem Narodowego Banku Polskiego. Pełnił tę funkcję od 10 stycznia 2001 do 10 stycznia 2007 i jako prezes NBP od 1 maja 2004 wchodził z urzędu w skład Rady Ogólnej Europejskiego Banku Centralnego. We wrześniu 2007 stanął na czele fundacji Forum Obywatelskiego Rozwoju. W czerwcu 2008 wybrany został przewodniczącym rady nadzorczej europejskiego think tanku Bruegel[1]. [edytuj] Nagrody i wyróżnieniaZa swoje dokonania jako minister finansów został uhonorowany wieloma nagrodami krajowymi i międzynarodowymi:
[edytuj] Doktoraty honoroweTytuły doktora honoris causa przyznały mu następujące uczelnie:
[edytuj] Zobacz też[edytuj] Linki zewnętrzne
Leszek Balcerowicz • Karol Lutkowski • Andrzej Olechowski • Jerzy Osiatyński • Marek Borowski • Henryk Chmielak (p.o.) • Grzegorz Kołodko • Marek Belka • Leszek Balcerowicz • Jarosław Bauc • Halina Wasilewska-Trenkner • Marek Belka • Grzegorz Kołodko • Andrzej Raczko • Mirosław Gronicki • Teresa Lubińska • Zyta Gilowska • Paweł Wojciechowski • Stanisław Kluza • Zyta Gilowska • Jarosław Kaczyński (p.o.) • Zyta Gilowska • Jacek Rostowski Przewodniczący Unii Wolności
Tadeusz Mazowiecki | Leszek Balcerowicz | Bronisław Geremek | Władysław Frasyniuk Edward Drożniak • Witold Trąmpczyński • Edward Drożniak • Adam Żebrowski • Stanisław Majewski • Leonard Siemiątkowski • Witold Bień • Stanisław Majewski • (p.o.) Zdzisław Pakuła • Władysław Baka • Zdzisław Pakuła • Władysław Baka • Grzegorz Wójtowicz • (p.o.) Andrzej Topiński • Hanna Gronkiewicz-Waltz • Leszek Balcerowicz • Sławomir Skrzypek PrzypisyKategorie: Doktorzy honoris causa Europejskiego Uniwersytetu Viadrina we Frankfurcie nad Odrą • Doktorzy honoris causa Szkoły Głównej Handlowej • Doktorzy honoris causa UMK • Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Gdańskiego • Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Szczecińskiego • Laureaci Nagrody Kisiela • Ludzie związani z Toruniem • Ludzie Roku tygodnika Wprost • Kawalerowie i Damy Orderu Orła Białego • Ministrowie finansów III RP • Politycy Unii Wolności • Polscy ekonomiści • Posłowie na Sejm III RP • Członkowie Rady Polityki Pieniężnej • Prezesi Narodowego Banku Polskiego • Stypendyści Fulbrighta • Wicepremierzy III RP • Urodzeni w 1947 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||