|
narzędzia |
Horatio Kitchener, 1. hrabia Kitchener
Horatio Herbert Kitchener, 1. hrabia Kitchener KG, KP, GCB, OM, GCSI, GCMG, GCIE (ur. 24 czerwca 1850 w Ballylongford, Hrabstwo Kerry, Irlandia, zm. 5 czerwca 1916 na zachód od Orkadów), brytyjski wojskowy, marszałek polny i polityk. Podczas powstania Mahdiego w Sudanie, po śmierci generała Gordona dowodził wysłaną z Egiptu ekspedycją, która miała pokonać rebeliantów. 2 września 1898 r. rozbił ich w pod Omdurmanem. Potem dowodził siłami brytyjskimi w czasie II wojny burskiej. Powszechnie szanowany i popularny po wybuchu I wojny światowej wrócił do kraju i został ministrem wojny w liberalnym rządzie Asquitha. Zorganizował szybką rozbudowę armii. Jako jeden z nielicznych polityków i wojskowych przewidywał, że wojna może potrwać kilka lat. Jego wizerunek z "wycelowanym" w widzów palcem wskazującym umieszczono na słynnych plakatach "Your Country Needs You", zachęcających Brytyjczyków do wstępowania do armii. Zginął wskutek zatopienia krążownika pancernego HMS "Hampshire", przez niemieckiego U-Boota. Wyspę na Nilu w egipskim Asuanie, na której istnieje ogród botaniczny, nazwano Wyspą Kitchenera.
[edytuj] Wczesne lata życiaKitchener przyszedł na świat w irlandzkim hrabstwie Kerry. Był synem podpułkownika Henry'ego Horatio Kitchenere i Frances Anne Chevallier-Cole, córki wielebnego Johna Chevalliera. Rodzina Kitchenera pochodziła z Anglii, dopiero jego ojciec zakupił ziemię w Irlandii. Matka Horatia zmarła w 1864 r. na gruźlicę. Rodzina przeprowadziła się w czasie jej choroby do Szwajcarii. Kitchner kształcił się w szkołach szwajcarskich, a następnie w Royal Military Academy w Woolwich. Podczas wojny francusko-pruskiej Kitchener zaciągnął się do armii francuskiej, ale ojciec ściągnął go z powrotem do Anglii, kiedy Horatio zachorował na zapalenie płuc, oglądając z balonu obserwacyjnego walki armii francuskiej w dolinie Loary. Jego udział w wojnie naruszał brytyjską neutralność, za co Kitchener został upomniany przez naczelnego dowódcę armii księcia Cambridge. Następnie Kitchener służył w Palestynie, Egipcie i na Cyprze. Nauczył się wówczas arabskiego. Przygotował również dokładne mapy topograficzne tych terenów[1]. [edytuj] Zachodnia PalestynaW 1874 r. Kitchener został przydzielony do Palestine Exploration Fund z zadaniem opracowania map Palestyny. Zastąpił Charlesa Tyrwhitta-Drake'a, który zmarł na malarię[2]. Kitchener, wówczas oficer Royal Engineers, pracował wspólnie z innym członkiem RE, Claude'em R. Conderem, pomiędzy 1874 a 1877, z przerwą w 1875 r., po ataku Arabów na Safed[2]. Kitchener i Conder opracowali mapy obecnego Izraela, Zachodniego Brzegu oraz Strefy Gazy. Działania Kitchenera i Condera zyskały miano "badania Zachodniej Palestyny", gdyż koncentrowały się na terenach położonych na zachód od rzeki Jordan. Badacze zbierali informacje topograficzne i toponimiczne, a także dane o miejscowej faunie i florze[3]. Rezultaty ich badań zostały opublikowane w ośmiu tomach, z czego Kitchener miał wkład w powstanie trzech pierwszych tomów. Były one publikowane w latach 1881-1885. [edytuj] Kampanie w SudaniePo badaniach w Zachodniej Palestynie Kitchener został wicekonsulem w Anatolii. W 1883 r. został kapitanem w wojsku egipskim. Rok późiej był szefem wywiadu armii generała Garneta Wolseleya, wysłanej na odsiecz oblężonemu w Chartumie przez mahdystów generałowi Gordonowi. Kitchener zajął wysunięte stanowisko niedaleko Debby, przy zakolu Nilu, 350 km od Chartumu. Z Gordonem utrzymywał łączność poprzez kurierów[4]. W tym czasie zmarła w Kairze na tyfus narzeczona Kitchenera, Hermione Baker. Kitchener nigdy się nie ożenił i nie pozostawił potomstwa. Pod koniec lat 80. Kitchener został gubernatorem Terytoriów Morza Czerwonego w randze pułkownika. W 1892 r. został naczelnym dowódcą armii egipskiej i uzyskał stopień generała-majora. W 1896 r. otrzymał dowodzenie nad wojskami biorącymi udział w kolejnej inwazji na Sudan. W ciągu 2-letniej kampanii Kitchner, ponosząc stosunkowo małe straty, zajął dogodne pozycje do ataku na stolicę mahdystów, Omdurman. 2 września 1898 r. pokonał armię mahdystów i w ciągu roku doprowadził do stłumienia rebelii. W 1898 r. przyczynił się do rozwiązania metodami pokojowymi brytyjsko-francuskiego sporu w Faszodzie.
Lord Kitchner odwiedza rannych żołnierzy w Broome Park w 1915 r.
Za zwycięską kampanię w Sudanie generał otrzymał tytuł 1. barona Kitchner oraz związane z nim miejsce w Izbie Lordów, stanowisko adiutanta królowej Wiktorii oraz Krzyż Komandorski Orderu Łaźni. Spotkała go także krytyka za brutalne i niehumanitarne prowadzenie wojny. Sam Kitchener odnosił się do mahdystów z okrucieństwem i pogardą. Zabraniał udzielania pomocy medycznej rannych rebeliantom[5]. Po zdobyciu Omdurmanu, kiedy Anglicy sprofanowali grób Mahdiego, Kitchner zatrzymał jego głowę jako zdobycz wojenną. Podobno chciał ją przerobić na puchar lub kałamarz. Kiedy wieści o tym dotarły do opinii publicznej podniosły się głosy oburzenia i generał musiał napisać do królowej list z wyjaśnieniami. Głowę Mahdiego przejął brytyjski konsul generalny w Egipcie, Evelyn Baring, i pochował ją na cmentarzu w Wadi Halfie[6][7]. [edytuj] II wojna burskaW 1899 r. Kitchener przybył do południowej Afryki, gdzie został szefem sztabu lorda Robertsa podczas II wojny burskiej. W listopadzie 1900 r., po rozbiciu regularnych sił burskich, Kitchner przejął dowodzenie nad całością brytyjskich sił uczestniczących w wojnie. Następnie prowadził z przywódcami burskimi rokowania pokojowe, który zakończyły się fiaskiem w lutym 1901 r., z powodu sprzeciwu rządu brytyjskiego. Wobec fiaska rozmów pokojowych, Kitchner rozpoczął brutalną kampanię przeciwko burskim partyzantom. Obliczona ona była na pozbawienie partyzantów zaplecza w postaci ludności cywilnej. W tym celu palono farmy, zabijano zwierzęta gospodarskie, a kobiety, dzieci i starcy byli umieszczani w obozach koncentracyjnych. W 1902 r., po 6-miesięcznych negocjacjach, podpisano traktat pokojowy w Vereeniging, który ostatecznie zakończył wojnę. W tym czasie Kitchener popadł w konflikt z brytyjskim gubernatorem Kolonii Przylądkowej, Alfredem Milnerem. Milner dążył do tego, aby po zakończonej wojnie poddać Burów przymusowej anglicyzacji. Kitchener opowiadał się za przyznaniu Burom równych praw wobec Anglików oraz stworzenie warunków, aby południowa Afryka mogła uzyskać autonomię. Wobec przedłużającej się wojny rząd brytyjski poparł Kitchenera. Po podpisaniu traktatu pokojowego Kitchner został awansowany do stopnia pełnego generała oraz otrzymał tytuł 1. wicehrabiego Kitchener. [edytuj] W Indiach i EgipciePo zakończeniu wojny w Afryce Południowej, Kitchener został przeniesiony do Indii, gdzie w 1902 r. został naczelnym dowódcą wojsk brytyjskich w tej kolonii. Jego kandencja upłynęła w 1907 r., ale przedłużono ją o 2 lata. W tym czasie Kitchener zreorganizował Armię Indyjską. Popadł również w spór z wicekrólem, lordem Curzonem, na temat obecności wojskowych w Radzie Indii. Curzon nie zdołał uzyskać poparcia ze strony rządu i w 1905 r. podał się do dymisji. Stał się wówczas zawziętym wrogiem generała. Podczas pobytu w Indiach Kitchener złamał nogę na skutek upadku z konia. W 1910 r. Kitchener otrzymał rangę marszałka polnego. Aspirował do godności wicekróla Indii, ale nie zyskał poparcia ministra ds. Indii, Johna Morleya, który sugerował, aby wysłać Kitchenera na Maltę, by objął stanowisko głównodowodzącego sił brytyjskich w basenie Morza Śródziemnego. Kitchener przybył wówczas do Londynu i próbował uzyskać wsparcie króla Edwarda VII. Jego kandydaturze sprzyjał także premier Asquith, jednak opór Morleya, który zagroził rezygancją, sprawił, że ostatecznie w 1911 r. odmówiono Kitchnerowi stanowiska wicekróla. Kitchener powrócił więc do Egiptu, gdzie został brytyjskim konsulem generalnym. 29 czerwca 1914 r. jego tytuł parowski podniesiono do rangi hrabiego. Ponieważ lord nie miał dzieci w drodze wyjątku zezwolono, aby po jego śmierciu tytuł mogło dziedziczyć jego rodzeństwo. Tak też się stało i po śmierci lorda Kitchenera w 1916 r. tytuł parowski odziedziczył jego młodszy brat, Henry. [edytuj] I wojna światowa i śmierć
The much-imitated 1914 Lord Kitchener Wants You poster.
Po wybuchu I wojny światowej w 1914 r. Kitchener przybył do Londynu, gdzie premier Asquith powierzył mu tekę ministra wojny. Wbrew opinii gabinetu Kitchener przewidywał, że wojna potrwa co najmniej trzy lata i pochłonie wiele ofiar. Rychło rozpoczęła się wielka kampania rekrutacyjna. Do wstępowania do wojska brytyjskiego zachęcał sam lord Kitchener, którego przedstawiono na słynnym plakacie z napisem "Your Country Needs You!". W 1915 r. Kitchener poparł plan pierwszego lorda Admiralicji Winstona Churchilla, dotyczący lądowania pod Gallipoli. Fiasko tego lądowania oraz kryzys amunicyjny, który wybuchł w 1915 r., kiedy generał John French poskarżył się w gazetach na niewystarczające zaopatrzenie swoich wojsk w amunicję, podkopały pozycję Kitchenera w rządzie, ale z powodu poparcia społecznego Asquith pozostawił go na stanowisku w nowym rządzie koalicyjnym. Kontrolę nad produkcją amunicji przejęło jednak nowe Ministerstwo Uzbrojenia, na czele z Davidem Lloydem George'em. 5 czerwca 1916 r. lord Kitchener wypłynął z Scrabster do Scapa Flow na pokładzie HMS Oak. W Scapa Flow przesiadł się na krążownik HMS Hampshire, na pokładzie którego wyruszył do Rosji. Ok. 19:30 Hampshire wszedł na minę postawioną przez niemiecki okręt podwodny U-75 i zatonął na zachód od Orkadów. Lord Kitchener nie przeżył katastrofy. Jego ciała nigdy nie odnaleziono. [edytuj] Bibliography
Przypisy
[edytuj] Linki zewnętrzne
Henry Dundas • Książę Newcastle • Lord Panmure • Jonathan Peel • Sidney Herbert • George Cornewall Lewis • Lord de Grey • Lord Hartington • Jonathan Peel • John Pakington • Edward Cardwell • Gathorne Hardy • Frederick Stanley • Hugh Childers • Lord Hartington • William Henry Smith • Lord Cranbrook • Henry Campbell-Bannerman • William Henry Smith • Edward Stanhope • Henry Campbell-Bannerman • Lord Lansdowne • St John Brodrick • Hugh Arnold-Forster • Lord Haldane • John Seely • Herbert Henry Asquith • Lord Kitchener • David Lloyd George • Lord Derby • Lord Milner • Winston Churchill • Laming Worthington-Evans • Lord Derby • Stephen Walsh • Laming Worthington-Evans • Thomas Shaw • Lord Crewe • Lord Hailsham • Lord Halifax • Duff Cooper • Leslie Hore-Belisha • Oliver Stanley • Anthony Eden • David Margesson • P.J. Grigg • Jack Lawson • Frederick Bellenger • Manny Shinwell • John Strachey • Antony Head • John Hare • Christopher Soames • John Profumo • Joseph Godber • James Ramsden Pierwszy gabinet Herberta Henry'ego Asquitha, 1908-1915
W dniu powstania Drugi gabinet Herberta Henry'ego Asquitha, 1915-1916
W dniu powstania Kategorie: Ministrowie wojny Wielkiej Brytanii • Brytyjscy marszałkowie polni • Arystokracja brytyjska • Kawalerowie Orderu Podwiązki • Kawalerowie Orderu św. Patryka • Kawalerowie Orderu Łaźni • Kawalerowie Orderu św. Michała i św. Jerzego • Kawalerowie Orderu Gwiazdy Indii • Kawalerowie Orderu Imperium Indyjskiego • Urodzeni w 1850 • Zmarli w 1916 |
||||||||||||||||