|
|
Euroliga
Euroliga (ang. Euroleague) – międzynarodowe, klubowe rozgrywki koszykarskie, przeznaczone dla najlepszych oraz najbogatszych drużyn Europy (zajmujących najwyższe miejsca w czołowych ligach krajowych), od sezonu 2000/2001 organizowane i zarządzane przez Unię Europejskich Lig Koszykarskich (ULEB), a wcześniej przez FIBA Europe.
Na fali sukcesu idei europejskich pucharów – stworzonej przez dziennikarzy francuskiego dziennika L'Équipe – dla klubów piłkarskich, wiosną 1957 grupa działaczy FIBA z Sekretarzem Generalnym Williamem Jonesem na czele, postanowiła przeszczepić koncepcję klubowej rywalizacji na starym kontynencie również dla męskich zespołów koszykarskich. W celu zorganizowania i sprawnego przeprowadzenia rozgrywek powołano specjalną Komisję, której przewodniczącym został sam W. Jones, mając do pomocy Roberta Busnela, Miloslava Kriza, Raimundo Saportę, Nikołaja Semaszkę i Borislava Stankovicia. Wzorem piłkarskim rywalizacji nadano oficjalną nazwę Pucharu Europy Mistrzów Krajowych (PEMK) i pod takim mianem toczyła się ona do lat 90. Do premierowego sezonu 1957/1958 przystąpiło 24 mistrzów krajowych, a wśród nich Legia Warszawa. Inauguracyjne mecze rozegrano jesienią 1957, a po pucharowych bojach do finałowego dwumeczu (6 lipca 1958 i 17 lipca 1958) zakwalifikowały się: radziecka ASK Ryga i bułgarski Akademik Sofia. Zdecydowanie lepsi okazali się ryżanie dwukrotnie pokonując rywala (86:81 i 84:71). Ta sama drużyna tryumfowała w dwóch kolejnych edycjach, a na pierwszy sukces ekipy spoza ZSRR (kraje "Europy socjalistycznej" zdominowały pierwsze lata rywalizacji PEMK) przyszło czekać do sezonu 1963/1964, gdy po puchar sięgnął Real Madryt, który następnie – nieprzerwanie po połowy lat 80. – należał do ścisłej czołówki Pucharu Europy. Zresztą generalnie od tego momentu do głosu zaczęły dochodzić kluby z zachodniej i południowej części kontynentu (głównie włoskie). Przełom lat 80. i 90. to czas tryumfów zespołów z byłej Jugosławii, czyli słynnej "szkoły bałkańskiej", później zaś sukcesy zaczęły święcić ekipy greckie. Od sezonu 1987/1988 końcowa faza pucharu przeprowadzana jest w formie turnieju Final Four, podczas którego wyłaniana jest najlepsza drużyna.
Szyld Euroliga – w odniesieniu do rywalizacji najlepszych męskich klubów koszykarskich w Europie – po raz pierwszy pojawił się w 1995, gdy to od sezonu 1995/1996 zmieniono nazwę rozgrywek na FIBA EuroLeague. Ich organizatorem nadal pozostawała FIBA, pełniąc jednocześnie rolę patrona tytularnego. Jednak już wówczas coraz większą siłę oddziaływania zaczęła przejawiać – założona 25 czerwca 1991 w Rzymie – Unia Europejskich Lig Koszykarskich (ULEB), reprezentująca zrzeszane przez siebie klubu z czołowych lig krajowych (głownie włoskiej, hiszpańskiej, francuskiej i greckiej). Kwestią czasu pozostawało przejęcie przez nią praw do zarządzania Euroligą na co nie chiała zgodzić się FIBA. Przełomowym okazał się być rok 2000, gdy w europejskiej koszykówce doszło do rozłamu. Żadna z organizacji nie zamierzała ustąpić dlatego w edycji 2000/2001 rywalizacja najlepszych toczyła się w dwóch niezależnych od siebie ligach: nowej Eurolidze (stworzonej przez ULEB) i Suprolidze (założonej przez FIBA). Po roku doszło do porozumienia, FIBA zlikwidowała Suproligę, która funkcjonowała zaledwie przez jeden sezon, a ULEB-owska Euroliga stała się zaczątkiem nowoczesnej Euroligi (Euroleague Basketball), czyli rozgrywek w formie przeprowadzanej do dziś.
[edytuj] Tryumfatorzy
[edytuj] Tabela mistrzów
[edytuj] Sukcesy klubów
| Nazwa klubu |
Liczba triumfów |
Liczba przegranych finałów |
Lata triumfów |
Lata przegranych finałów |
Real Madryt |
8
|
6
|
1964, 1965, 1967, 1968, 1974, 1978, 1980, 1995 |
1962, 1963, 1969, 1975, 1976, 1985 |
CSKA Moskwa |
6
|
4
|
1961, 1963, 1969, 1971, 2006, 2008 |
1965, 1970, 1973, 2007 |
Pallacanestro Varese |
5
|
5
|
1970, 1972, 1973, 1975, 1976 |
1971, 1974, 1977, 1978, 1979 |
Maccabi Tel Awiw |
4
|
8
|
1977, 1981, 2004, 2005 |
1980, 1982, 1987, 1988, 1989, 2000, 2006, 2008 |
Panathinaikos Ateny |
4
|
1
|
1996, 2000, 2002, 2007 |
2001 |
Olimpia Mediolan |
3
|
2
|
1966, 1987, 1988 |
1967, 1983 |
ASK Ryga |
3
|
1
|
1958, 1959, 1960 |
1961 |
KK Split |
3
|
1
|
1989, 1990, 1991 |
1972 |
Virtus Bologna |
2
|
3
|
1998, 2001 |
1981, 1999, 2002 |
Pallacanestro Cantù |
2
|
-
|
1982, 1983 |
- |
Cibona Zagrzeb |
2
|
-
|
1985, 1986 |
- |
FC Barcelona |
1
|
5
|
2003 |
1984, 1990, 1991, 1996, 1997 |
Olympiakos Pireus |
1
|
2
|
1997 |
1994, 1995 |
Dynamo Tbilisi |
1
|
1
|
1962 |
1960 |
Joventut Badalona |
1
|
1
|
1994 |
1992 |
Žalgiris Kowno |
1
|
1
|
1999 |
1986 |
Bośnia Sarajewo |
1
|
-
|
1979 |
- |
Virtus Roma |
1
|
-
|
1984 |
- |
Partizan Belgrad |
1
|
-
|
1992 |
- |
CSP Limoges |
1
|
-
|
1993 |
- |
Academik Sofia |
-
|
2
|
- |
1958, 1959 |
Spartak Brno |
-
|
2
|
- |
1964, 1968 |
Benetton Treviso |
-
|
2
|
- |
1993, 2003 |
TAU Cerámica Vitoria |
-
|
2
|
- |
2001, 2005 |
Slavia Praga |
-
|
1
|
- |
1966 |
AEK Ateny |
-
|
1
|
- |
1998 |
Fortitudo Bologna |
-
|
1
|
- |
2004 |
[edytuj] Zwycięzcy według państw
[edytuj] Udział polskich klubów
SUPROLIGA:
EUROLIGA:
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Linki zewnętrzne
Profesjonalne ligi koszykarskie
|