Chościsko

Chościsko - według Galla Anonima ojciec Piasta, protoplasty dynastii Piastów. Jego imię oznaczające prawdopodobnie ogon (od chost/chwost) pojawia się w Kronice polskiej w tym znaczeniu trzykrotnie:

w tytule rozdziału drugiego księgi pierwszej (O Piaście synu Chościska^[1]),
w pierwszym zdaniu tego rozdziału (niejaki Piast, syn Chościska^[2])
w pierwszym zdaniu następnego rozdziału (młody Siemowit, syn Piasta Chościskowica^[3])

Chościskiem nazwany jest także książę Popiel w tytule rozdziału pierwszego księgi pierwszej. Możliwe że imienia użyto tu w roli przydomka lub, że zostało ono dodane do rękopisu w okresie późniejszym. Druga teoria wydaje się bardziej prawdopodobna, ponieważ oryginalna, łacińska forma zdania O księciu Popielu zwany Chościsko^[4] jest niepoprawna gramatycznie.

[edytuj] Chościsko w znaczeniu książę

Istnieje także mniejszościowy pogląd^[5], że chościsko to przydomek oznaczający po prostu księcia. Można o tym wnioskować m.in. na podstawie zapisu w Kazaniach gnieźnieńskich: "...gdisczy szo kthoremy krolevy, albo xoszoczu szin narodzy..." Wyraz "xoszoczu" oznacza "książęciu". W XII wieku było ono niezwykle trudne do zapisania alfabetem łacińskim, a to ze względu na brak w łacinie samogłosek nosowych i spółgłosek szumiących. Z kolei literą "x" zapisywano niekiedy głoskę "ch". Istnieje domniemanie, że Gall Anonim pisząc swą "Kronikę..." korzystał z najstarszych źródeł pisanych, gdzie Piasta zapisano jako syna jakiegoś "Choszecza" lub "Choszycza" - "książęcia" lub "księżyca". Teoria ta wydaje się mało prawdopodobna, ponieważ Chościsko był według relacji Galla Anonima zwykłym chłopem. Podobnie Piast, którego księciem uczyniły dopiero późniejsze źródła kronikarskie.