İktisat

İktisat, ekonomi, tutum bilimi^[1] ya da geçim bilimi^[2], üretim, dağıtım, tüketim, ticaret, değişim ve bölüşüm ile ilgili etkinliklerin bütünü ile, bu etkinlikleri inceleyen bir bilim dalıdır.

Bir etkinlikler bütünü olarak iktisat ya da ekonominin yapısı, uygarlık tarihi ve toplumsal yapılanmalar ile yakından ilişkilidir.

Daha genel olarak iktisat toplumların nasıl zenginleşeceği ve refah seviyelerinin artacağı sorusuna cevap arar. Bu süreçte izlenecek politikalar , işsizlik , enflasyon , üretim düzeyi gibi kavramlar iktisatın inceleme alanına girer.

Konu başlıkları

[değiştir] Kelime kökeni

"Ekonomi" kelimesi, οἴκος, "ev", ve νέμω, "dağıtım (daha çok, yönetim anlamında)" kelimelerinden gelen οἰκονομία, "bir evi yöneten kimse" kelimesine kadar takip edilebilir.οἰκονόμος kelimesi "bir aile veya hane ile ilgili" anlamına gelse de aynı zamanda "tutumluluk", "yönetme", "idare", "düzenleme" ve "bir devletin kamu yararı"nı da ifade etmektedir.

[değiştir] Ekonominin Dalları

Bir bilim dalı olarak iktisat ya da ekonomi, yeryüzündeki kaynakların sınırlı, insan ihtiyaçlarının sınırsız olması yüzünden, kaynakların daha verimli bir şekilde kullanılabilmesini sağlamak amacıyla kurulmuştur. İktisat, incelediği konulara ve kapsamlara göre dallara ayrılır:

Normatif İktisat - Bir durumu hedef olarak gören, ekonomik düzenin nasıl olmasına dair fikirler üreten iktisat dalıdır. Normatif iktisat belirlenen hedefler için neler yapılması gerektiğini araştırır. Sosyal adalet, üst düzey refah için neler yapılması gerektiğini araştırır.

Pozitif İktisat - Sadece ekonomik düzeni sebep-sonuç ilişkisi içinde inceleyen, ekonomi içinde sürekli geçerli kanunları saptamaya çalışan iktisat dalıdır. "Talep artışı enflasyonu nasıl etkiler?" gibi sorulara cevap arar. "Enflasyon hangi düzeyde tutulmalı?" sorusu normatif ikstisatın inceleyeceği bir konudur.

Mikroiktisat veya Mikroekonomi - Tüketicilerin ve firmaların ekonomik davranışlarını; ihtiyaç, fayda, değer, fiyat kavramları ile araştıran iktisat dalıdır. Piyasa türlerini, piyasaların işleyiş mekanizmasını ve farklı piyasa koşullarında firma dengesinin nasıl oluştuğunu da araştırır. Daha basit bir ifadeyle bir şirketin veya tüketicinin kendi iş işleyişi ve dış ekonomik ilişkilerini bireysel olarak inceleyen iktisat dalıdır.

Makroiktisat veya Makroekonomi - Ülke ekonomisini ve dünya ekonomisini ilgilendiren konu başlıklarını inceleyen bir iktisat dalıdır. İstihdam, enflasyon, kamu dengesi gibi konuları inceler.

[değiştir] Alt dalları

[değiştir] Terimler

Faydacılık, Ceteris Paribus, Mukataa, Bilgi yetersizliği, Esham merkantilizm, Görünmez el, monetarizm, Monopol, Oligopol, Üretim faktörleri, sermaye, Say Kanunu, monetizasyon, Monopson Toprak, İşgücü, Girişimci, Elastikiyet, arz, talep, Sosyalizm, Kamu, İhracat, İthalat, sübvansiyon, Milli gelir, Ödemeler dengesi, Vergi, Kamu harcamaları, enflasyon, deflasyon, deflatör, Sabit kur, döviz, Esnek kur, durgunluk, düopson, düopol, Ordinal Fayda, Taban fiyat , Oyun Teorisi, Pareto optimalite, optimal, Kardinal Fayda, Rant, Tüketici rantı, Üretici rantı, Tavan Fiyat, Barter, Tüketim, Bütçe, Fiyat, Kısa Dönem, Uzun Dönem, Tam İstihdam, Teşvik, Yatırım, Kaynak Dağılımı, Gelir Dağılımı, İstikrar, Kamunun Fonksiyonları, Dışsal Ekonomiler, coase Teoremi, dezenflasyon, Kalitatif Araçlar, Kantitatif Araçlar, Açık Piyasa İşlemleri, Reeskont Politikası, Zorunlu Karşılıklar, Küreselleşme, Performans Yönetimi,Pareto Eğrisi

[değiştir] Kaynakça

^ Duran Nemutlu, Söz ve Öz, Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Cilt :26 No:2, Aralık 2002.
^ Cem Eroğul, Anatüzeye Giriş, İmaj Yayıncılık, 2005.

g • d Sosyal bilimler dahilindeki alanlar
Antropoloji \| Ekonomi \| Eğitim bilimleri \| Coğrafya \| Tarih \| Uluslararası ilişkiler \| Dil bilimi \| Siyaset bilimi \| Psikoloji \| Toplum bilimi \| Arkeoloji \| Filoloji \| Hukuk \| İktisat \| Müzikoloji \| İletişim bilimleri \| İşletme \| Suç bilimi