|
hulpmiddelenin andere talen |
Christen-Democratisch en Vlaams
Christen-Democratisch en Vlaams (afgekort als CD&V) is een Vlaamse, christendemocratische, politieke partij, die meer dan 80.000 leden telt (2007). Politiek leider is Yves Leterme, voormalig minister-president van Vlaanderen en huidig eerste minister van België, die bij de afgelopen federale verkiezingen lijsttrekker was.
[bewerk] Geschiedenis[bewerk] Oprichting na Tweede WereldoorlogDe CVP werd opgericht op 18-19 augustus 1945 onder voorzitterschap van August de Schryver en was de opvolger van de Katholieke Partij. Bij de verkiezingen van 1946 was de CVP meteen de grootste partij. In de eerste jaren na de oorlog beroerde de koningskwestie de maatschappij en politiek. [bewerk] Van unitaire partij naar splitsingVanaf maart 1947 tot aan de verkiezingen van 13 juni 1999 nam de CVP vrijwel onafgebroken deel aan de regering, met uitzondering van de periode 1954-1958 toen een coalitie van socialisten en liberalen onder leiding van Achiel Van Acker aan de macht was. In de periode 1950-1954 vormde de CVP voor het laatst in de Belgische geschiedenis een homogene regering. De jaren vijftig staan in het teken van de schoolstrijd. De CVP verdedigt de belangen van de vrije (vaak katholieke) scholen en wil ze financieel ondersteunen. In 1958 komt onder leiding van Gaston Eyskens het schoolpact. De Eenheidswet en het grote protest bezorgen de CVP een lagere verkiezingsscore in 1961. Als gevolg van de taalstrijd en meer bepaald de strijd om de totale vernederlandsing van de Leuvense universiteit in de jaren '60, werd de unitaire partij in 1972 opgesplitst in een Vlaamse en een Franstalige partij, de laatste onder de naam PSC (Parti Social Chrétien, sinds mei 2002 omgevormd tot cdH, Centre Démocrate Humaniste). Minister (en staatssecretaris) in deze periode (1944-1971) waren: [bewerk] De CVP-staatEind jaren '60 komt er binnen de CVP een nieuwe generatie aan de macht. Wilfried Martens als partijvoorzitter, maar vooral de populaire Leo Tindemans zorgen ervoor dat de CVP de grootste partij van het land blijft. In de jaren '70 gaat de meeste aandacht uit naar de staatshervorming. Tussen 1977 en 1981 zijn er 8 verschillende regeringen onder leiding van Tindemans, Martens, Vanden Boeynants en Mark Eyskens. Tijdens de verkiezingen van november 1981 lijdt de CVP een zeer zware nederlaag. In de jaren '80 zorgt de kwestie-Voeren en de plaatsing van Amerikaanse kruisraketten op Belgisch grondgebied voor beroering. De meningen over dit laatste zijn verdeeld, ook binnen de CVP. Vanaf 1985 blijft de CVP bij elke verkiezing verliezen. In 1990 wordt de abortuswet tegen de wil van de CVP goedgekeurd. Begin oktober 1991 valt de regering na een bijzonder hevige communautaire confrontatie over de uitvoer van wapens naar het Midden-Oosten. Bij de daaropvolgende parlementsverkiezingen in november lijden de regeringspartijen een zware nederlaag. CVP-ministers (en staatssecretarissen) in deze periode (1971-1999) waren: [bewerk] Periode DehaeneIn 1991 wordt Jean-Luc Dehaene premier. Onder zijn bewind wordt met het Sint-Michielsakkoord, België een echte federale staat. In de jaren '90 moet er flink worden bespaard om de Maastrichtnorm te halen. [bewerk] De verkiezingen van 13 juni 1999Een gestage electorale achteruitgang van de CVP sinds de jaren '80 en vooral een voedselschandaal dat in mei 1999 uitbrak, de zogenaamde dioxinecrisis, leidden bij de nationale en deelstaatverkiezingen van 13 juni 1999 tot een historische nederlaag voor CVP. Dehaene verliet daarop de nationale politiek, ondanks een groot aantal voorkeurstemmen. De CVP bleef weliswaar de grootste fractie in het Vlaamse parlement, maar moest in het federale parlement de VLD laten voorgaan. Bij de regeringsvorming belandde de CVP voor het eerst in veertig jaar in de oppositie, zowel op federaal als op Vlaams bestuursniveau. De coalitie zonder de CVP bestond uit drie partijen: liberalen, socialisten en groenen (de zogenaamde paars-groene coalitie van het kabinet Verhofstadt I). [bewerk] Nieuwe naam: CD&VOp 9 oktober 1999 werd Stefaan De Clerck gekozen tot algemeen partijvoorzitter (als opvolger van Marc Van Peel) en startte een organisatorische en ideologische hervorming. Daarbij veranderde de partijnaam in 2001 in CD&V. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2000 zette zich enig herstel in en eind 2007, gedurende de interim-regering Verhofstadt III, kwam de partij voor het eerst sinds de naamsverandering terug in de federale regering na 8 jaar afwezigheid. Minister en staatssectretaris in deze periode (2007-heden) waren en zijn: [bewerk] Verkiezingsuitslagen onder de nieuwe naam CD&V[bewerk] De federale verkiezingen van 18 mei 2003De uitslag van de federale parlementsverkiezingen van 2003, waarin CD&V met de mediagenieke De Clerck als kandidaat premier naar de kiezer trok, was opnieuw teleurstellend. De Clerck nam ontslag als partijvoorzitter en werd vervangen door Yves Leterme, die voorheen fractieleider in de kamer was. [bewerk] De verkiezingen van 13 juni 2004Leterme stuurde aan op een kartel met de Nieuw-Vlaamse Alliantie onder leiding van Geert Bourgeois, maar aanvankelijk mislukte dit. Uiteindelijk werden de gesprekken hervat en op 14 februari 2004 werd een akkoord voor een kartel ondertekend, het zogenaamde Valentijnskartel of Vlaams Kartel. Bij de verkiezingen van 2004 voor het Vlaamse Parlement haalde dit kartel een overwinning met zo'n 26% van de stemmen. Na korte maar moeilijke onderhandelingen onder leiding van Yves Leterme trad op 22 juli 2004 de regering Leterme I aan, die een coalitie is van het kartel CD&V/N-VA, het kartel sp.a/spirit en het kartel VLD/Vivant. Leterme werd als partijvoorzitter opgevolgd door Jo Vandeurzen. Het kartel met N-VA hield op met bestaan op 30 november 2006 na de komst van Jean-Marie Dedecker naar de N-VA. CD&V kon zich niet verzoenen met deze beslissing, mede doordat Jan Renders van het ACW, die traditioneel een grote invloed heeft op de partij, de komst van Dedecker streng veroordeelde. [1] De N-VA besliste daarop Jean-Marie Dedecker niet te laten kandideren voor de federale verkiezingen in 2007, waarop hij de N-VA verliet. Het kartel tussen CD&V en N-VA werd hierop hersteld. [bewerk] Gemeenteraadsverkiezingen van 8 oktober 2006[bewerk] De federale verkiezingen van 10 juni 2007Op 28 februari 2007 werd het boek "De mythe van het vrije ik. Pleidooi voor een menselijke vrijheid" van senator en huisideoloog Wouter Beke van de CD&V voorgesteld. Zijn boek geldt als de basis van het verkiezingsprogramma van deze partij, aldus partijvoorzitter Jo Vandeurzen. Daarin zullen waarden en normen een vooraanstaande plaats innemen. Het maakt ook komaf met het liberalisme met de boutade: "Liberalisme is een beschaafde vorm van recht van de sterkste". Men stelt ook dat men slechts vrij kan zijn in een samenleving als men niet naast elkaar leeft, maar in verbondenheid. Het individu met de grootste beschikkingsrechten heeft in een democratie pas een stem als hij kan terugvallen op een groep. Het verhaal is dan ook een pleidooi voor waarden en normen, voor respect en duidelijke structuren. Medio maart 2007 raakte bekend dat Peter Leyman (45), nu gedelegeerd bestuurder Volvo Cars Gent, zich kandidaat stelt op de CD&V-kamerlijst voor de parlementsvierkiezingen. De partij gaat naar de kiezer met de slogan "Samen werkt". De voorzitter stelt dat "de verkiezingen niet zozeer gaan over punctuele maatregelen dan wel over de vraag welk soort samenleving wij willen. Voor de CD&V is dat een samenleving die meer investeert in de kwaliteit van het leven met als ankerpunten, het gezin, het verenigingsleven en de zorgmaatschappij. De nadruk komt te liggen op het "wij", niet het "ik" is van tel. De partij organiseerde vier "dagen van morgen" met als thema's:
[bewerk] Thema: het gezinOp de "eerste dag van morgen" die ging over het gezin stelde Inge Vervotte, Vlaams minister van Welzijn een aantal gezinsvriendelijke maatregelen voor:
Bij de federale verkiezingen van 10 juni 2007 behaalde het kartel CD&V en N-VA een grote overwinning (rond 30%) en is alzo aan zet bij de vorming van een nieuwe regering. Yves Leterme behaalde daarbij bijna 800 000 voorkeurstemmen. [bewerk] Politiek gedachtegoedDaar waar de Katholieke Partij in de 19de en begin 20e eeuw een conservatieve partij was, heeft de CVP zich na de Tweede Wereldoorlog sociaal-economisch als centrumpartij (volkspartij) geprofileerd, met evenwel behoudsgezinde stellingnames in levensbeschouwelijke en ethische vraagstukken. De partij wil brede bevolkingsgroepen vertegenwoordigen met als overkoepelende achtergrond de christelijke oorsprong (christen-democratie). De huidige CD&V neemt op gebied van welzijn en zorg, een duidelijke traditioneel-conservatieve positie in en ook de Vlaamse reflex is de laatste jaren verscherpt. De huidige generatie christendemocraten is sterk gekant tegen de toegenomen individualisering in de postindustriële maatschappij en pleit voor een warme, respectvolle samenleving. Ook het statuut van de vrijwilliger en de jeugd en jeugdbewegingen liggen CD&V nauw aan het hart. De Vlaamse minister-president Yves Leterme heeft van degelijk bestuur met een volks karakter zijn handelsmerk gemaakt. [bewerk] Standen en strekkingenDe partij verenigt in haar bestuur en structuur uiteenlopende sociale en economische bewegingen, met traditioneel een numeriek sterke vakbondsvleugel (ACW), een middenstandsvleugel (Unizo), en een kleine maar invloedrijke landbouwvleugel (via de Boerenbond). Hoewel de invloed van die groeperingen sinds de laatste partijhervormingen officieel teruggedrongen is, vormen deze stromingen nog steeds de belangrijkste basis voor de partij. Algemeen spreekt men van een rechtste (en conservatieve) vleugel en anderzijds een linkse vleugel. De eerste groep wordt grotendeels vertegenwoordigd door personen als Herman van Rompuy en zijn broer, Eric Van Rompuy, Hugo Vandenberghe, Pieter De Crem en ook Yves Leterme; wat deze conservatieve vleugel gemeen heeft is om de nadruk te leggen op ethische thema's, een respectvolle en plichtsbewuste samenleving, met eventueel centrum-rechtse posities op socio-economische vraagstukken. De linkse vleugel bestaat uit mensen van het het ACW, zoals vakbondslid Greta D'Hondt, Brigitte De Pauw van Familiehulp en Luc Goutry van de Christelijke Mutualiteit. Over het algemeen legt deze groep de nadruk op de centristische positie op het socio-economische en een relatief unitaire visie op de staatkundige kwesties. [bewerk] Actueel in de regeringen en parlementen[bewerk] CD&V'ers in de regeringen[bewerk] Belgische regering[bewerk] Vlaamse regering[bewerk] Brusselse regering[bewerk] CD&V'ers in de parlementen[bewerk] Belgisch parlement[bewerk] Senaat[bewerk] Kamer van Volksvertegenwoordigers[bewerk] Europees parlement[bewerk] Vlaams parlement[bewerk] Brussels parlement[bewerk] ZusterpartijenGrote christen-democratische partijen zijn er ook in Nederland (CDA, Christendemocratisch Appel) en Duitsland (CDU, Christlich Demokratische Union). In landen met sterke socialistische partijen (bijv. Zweden) of sterke conservatieve partijen (bijv. Frankrijk) is de betekenis van christen-democratische partijen gering (bijv de Kristdemokraterna in Zweden) of onbestaande. [bewerk] Voorzitters[bewerk] Voorzitters CVP-PSCNa de oorlog ontstond de herleving van de Katholieke Partij, de CVP-PSC, onder leiding van voozitter August De Schryver.
[bewerk] Voorzitters Vlaamse vleugel CVP-PSCIn 1961 werd het algemeen bestuur van CVP-PSC nog eens onderverdeeld in een Vlaamse vleugel en een Waalse vleugel. In 1972 werden de CVP en de PSC twee volledig aparte partijen, maar nog steeds bleef de band bestaan. CVP opereerde nog steeds als de Vlaamse vertegenwoordiger van de christendemocratie en PSC als Franstalige in Wallonië.
[bewerk] Voorzitters CVPNa de splitsing tussen CVP-PSC in de partijen van elk hun eigen gemeenschap, naar aanleiding van de staatshervorming, nam Wilfried Martens het roer in handen van de toen grootste Vlaamse partij. Dezelfde partij die hem enkele jaar later de functie van eerste minister oplevert.
[bewerk] Voorzitters CD&VIn 2001 werd de naam CVP verandert in CD&V door de interne hervormingen op ideologisch en organisatorisch vlak onder leiding van voorzitter Stefaan De Clerck.
[bewerk] Externe links
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||