
All Blacks — ახალი ზელანდიის ეროვნული ნაკრები რაგბის კავშირში. ნაკრები ერთ-ერთი მოწინავეა საერთაშორისო მასშტაბით და მრავალი ძლიერი გუნდი ჰყავს დამარცხებული, მათ შორის „ბრიტანელი და ირლანდიელი ლომები“ და „მსოფლიო XV“. All Blacks ყოველწლიურად ეჯიბრება ავსტრალიისა (კენგურუები) და სამხრეთ აფრიკის (სპრინბოკები) გუნდებს „სამი ერის თასის“ ჩემპიონატზე. ჩემპიონატის 12 წლიანი ისტორიის განმავლობაში გუნდმა ჩემპიონობა 8-ჯერ, ხოლო ავსტრალიამ და სამხრეთ აფრიკამ 2-2 ჯერ იზეიმეს. 2007 წლის 22 ოტქომბერს სამხრეთ აფრიკის მიერ მსოფლიო ჩემპიონის ტიტულის მოპოვების შემდეგ, ახალმა ზელანდიელებმა დროებით დაკარგეს ლიდერობა საერთაშორისო რაგბის მმართველობის მიერ შედგენილ საუკეთესო გუნდების სიაში, თუმცა 2008, 7 ივლისს კვლავ ლიდერები გახდნენ. სამი ერის თასზე სამხრეთ აფრიკასთან დამარცხების შემდეგ ნაკრებმა კვლავ მეორე ადგილზე გადაინაცვლა. გუნდმა პირველი ბრძოლა 1884 წელს გამართა, „კუმბერლენდის ქვეყანა, ახალი სამხრეთ უელსის“ წინააღმდეგ. ნაკრების აღმავლობა 1956 წელს დაიწყო მათი ზემდგომი გუნდის, სამხრეთ აფრიკის დამარცხებით, ახალ ზელანდიაში, 1956 წელს. ათი წლის შემდეგ კი, ნაკრებმა ყველაზე გრძელ მოგებების სერიას მიაღწია, 17 თამაშის მოგებით, 1965 წლიდან 1970 წლამდე. (…სრულად)

ბეჭდების მბრძანებელი (ინგლ.: The Lord of the Rings) — ბრიტანელი მწერალი ჯონ ტოლკინის ეპიკური რომანი. ნაწარმოების შექმნის პირველ ეტაპზე ავტორს ჩაფიქრებული ჰქონდა ადრე გამოცემული წიგნი ჰობიტის გაგრძელება, თუმცა მოგვიანებით ის უფრო მასშტაბურ პროექტში გადაიზარდა. ნაწარმოების დიდი ნაწილი დაიწერა 1937-1949 წლებში. ბეჭდების მბრძანებელი დაფუძნებულია გამოგონილ პერსონაჟებსა და სამყაროზე, რომელსაც "შუახმელეთი" ეწოდება. ნაწარმოების მთავარი გმირები არიან ჰობიტები, ელფები, ადამიანები, ჯუჯები, ჯადოქრები (მაგები) და ორკები. ყველა მოვლენა დაკავშირებულია მაგიურ ბეჭედთან, რომელიც შექმნა ბნელმა მბრძანებელმა საურონმა. ისტორია მშვიდად იღებს სათავეს შაირში, ჰობიტების საცხოვრებელში და მიმდინარეობს მანამ, სანამ არ დაიწყება მთავარი ბრძოლა ბეჭდისათვის. წიგნის დასასრულს, დამატებულია სხვა მასალები, რომლებიც დაწვრილებით განიხილავს შუახმელეთს ისტორიული და ლინგვისტური თვალსაზრისით. ბეჭდების მბრძანებელი დიდი პოპულარობით სარგებლობს მთელ მსოფლიოში. გარდა მრავალი თარგმანისა, მისმა თემებმა და პერსონაჟებმა გავლენა იქონიეს ხელოვნების სხვადასხვა დარგებზე, მათ შორის, კინემატოგრაფიაზეც. მასზე დაყრდნობით კინორეჟისორმა პიტერ ჯექსონმა გადაიღო ტრილოგია ბეჭდების მბრძანებელი. (…სრულად)
|
პიერ ოგიუსტ რენუარი (ფრანგ. Pierre-Auguste Renoir, 1841-1919) — ფრანგი მხატვარი და მოქანდაკე, რომელსაც მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის იმპრესიონისტული სტილის განვითარებაში. 60-წლიანი აქტიური მოღვაწეობის მანძილზე რენუარმა დაახლოებით 6 000 ტილო შექმნა, რომელთაგან საუკეთესო სურათები ამჟამად მილიონ ფუნტ სტერლინგზე მეტად არის შეფასებული.
რენუარი დაიბადა ლიმოჟში მრავალშვილიანი, ღარიბი მკერავის ოჯახში. 1854 წელს ოჯახი ბედის საძიებლად პარიზში გადასახლდა. პატარა პიერი იძულებული იყო, სწავლასთან ერთად, ეტვირთა სხვადასხვა სამხატვრო სამუშაო, რომლის ნიჭი ადრეული ასაკიდანვე აღმოაჩნდა. ხატვის გარდა ის კარგად მღეროდა და ამ თვალსაზრისით, დიდ მომავალსაც უწინასწარმეტყველებდნენ, თუმცა ოგიუსტში მაინც მხატვრის ნიჭმა გაიმარჯვა. უკვე 14 წლის ასაკში იგი ფაიფურის მოხატვით ფულს შოულობდა, ხოლო შემდეგ მარაოების, შირმებისა და ფარდების მოხატვით დაკავდა. დაგროვილი ფულით რენუარმა 1862 წელს ნატიფი ხელოვნების სკოლაში ჩააბარა, ხოლო შემდეგ შარლ გლეირის სახელოსნოში. აქ მან კლოდ მონე, ალფრედ სისლეი და ფრედერიკ ბაზილი გაიცნო. (…სრულად)
- სურათზე: ავტოპორტრეტი, 1910.

ფრანსუა რაბლე (François Rabelais; 1494-1553), რენესანსის ეპოქის ფრანგი მწერალი-ჰუმანისტი, ექიმი. ავტორი რომანი-დილოგიისა „გარგანტუა და პანტაგრუელი“. რაბლეს ნაწარმოებების ერთ-ერთი მთავარი თემა აღზრდის საკითხია. იგი აკრიტიკებს შუა საუკუნეების თეორიული, აბსტრაქტული სწავლების ფორმებს და მისი პერსონაჟების, გარგანტუასა და პანტაგრუელის მაგალითზე გვთავაზობს ახალ სისტემას, რომელშიც მთავარი ადგილი უჭირავს ბუნებაზე დაკვირვებასა და კრიტიკულ გონებას. მასწავლებელი არ აძლევს მოსწავლეს სრულიად მზა ფორმულებს, მან თავად უნდა მიაგნოს ჭეშმარიტებას დაკვრვებისა და აზროვნების წყალობით, ე.ი. სწავლება გამოცდილებაზე უნდა იყოს დამყარებული. განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება მორალურ აღზრდას, რადგან „მეცნიერება სინდისის გარეშე სულის ნგრევაა.“ რაბლესეული აღზრდის საფუძველი არის ადამიანისადმი რწმენა — რწმენა იმისა, რომ ადამიანი არის კეთილი და მისი ბუნება კი არ უნდა შევზღუდოთ, არამედ ხელი უნდა შევუწყოთ და თანაზომიერად განვავითაროთ სული, გონება და სხეული. მისი აზრით არ შეიძლება თეორიისა და პრაქტიკის, გონებისა და გრძნობის, ჭკუისა და ემოციის ერთმანეთისგან გამიჯვნა — ადამიანი ყოველივე ამის ჰარმონიული ნაზავია. (…სრულად)
|